У Віцебску асвяцілі каталіцкі касцёл Святога Ігнація Лаёлы з незвычайнымі фрэскамі

25 снежня католікі ўсяго свету сустрэлі свята Нараджэння Хрыстовага. Касцёлы Беларусі аб'ядналі ў малітве паўтара мільёна вернікаў. Сёлета новых сакральных скляпенняў стала больш. І яны зусім нетыповыя для ўспрымання.

У Віцебску асвяцілі пяты каталіцкі касцёл і прысвяцілі яго святому Ігнацію Лаёлу. Радыкальная архітэктура дыхае ў рытме мікрараёна, у якім узвялі духоўна-адукацыйны цэнтр. Аднак не выгляд выклікаў шквал абмеркаванняў у сацыяльных сетках, а фрэска. Бадай, адна з самых маштабных і сакральных у краіне.

Каля алтара зафіксаваныя і рок-гурт, і легендарны Дыега Марадона, якому абмывае ногі Папа Рымскі, і журналісты. Прычым тут вера - здзіўляюцца інтэрнэт-карыстальнікі.

Разгадаць сакральны рэбус адправілася здымачная група АТН Белтэлерадыёкампаніі. Лідзія Заблоцкая спасцігала сэнс "Лесвіцы ў неба".

Здымачная группа ў новым мікрараёне Білева, што ў Віцебску. Сярод урбаністычнага атачэння ў пачатку 2020 года сярод школ і садоў тут з’явіўся модны па сваёй архітэктуры будынак. Хтосьці скажа, што гэта офісы ці адміністрацыйны цэнтр або ўвогуле магазін. Але аб яго асноўнай функцыі сведчыць крыж.

Тут яднаюцца з Ісусам у малітве. Гэта касцёл, дзе пасля пяці гадоў вандравання па офісных пакоях знайшла свой пастаянны прытулак парафія святога Уладзіслава. Мінімум 100 чалавек тут - пастаянныя наведвальнікі Святой імшы, нават калі яна запланавана на аўторак а 6-й гадзіне раніцы.

Сам жа будынак носіць імя Ігнація Лаёлы - заснавальніка ордэна езуітаў. Яго браты тут і нясуць службу. Але спачатку ўвага вернікаў не на ёй факусіравалася, а на дванаццаці маштабных фрэсках, што вянчаюць блізкі алтар.

На вялізнай сцяне на першы погляд "несакральная" "Лесвіца ў неба". Роспіс наўрад ці мае дачыненне да віленскага барока - класікі для каталіцкіх касцёлаў Беларусі.

Радыкальныя фрэскі не для скандалу ў рэлігійным асяроддзі. Праз блізкія і зразумелыя вобразы (для моладзі ў тым ліку) мастак расказаў евангельскія запаведзі. Тры ўзроўні - зямная, нябесная рэчаіснасці і чысціс, месца ачышчэння. Унутры рэбусы. Правільна інтэрпрэтуе той, хто Біблію не проста ў руках трымаў.

- У чым сэнс? І чаму менавіта Папа Францішак мые ногі знакамітаму футбалісту?

- Так, на гэта шмат хто звяртае ўвагу. Але тут мастак паказаў, з аднаго боку, што Францішак - аргенцінец. І з другога боку, што ён фанат футбола. Як можна быць аргенцінцам і не любіць футбол? З іншага боку, гэта евангельскі жэст, якім таксама адрозніваецца Папа.

Такі жэст- абмыванне ног Ісусам - падзея з Евангелля. Ісус падчас Тайнай вячэры абмываў ногі сваім вучням. Таму ўсё ж вока "чытае" сюжэты біблейскія. Але не дзіва так званы кагнітыўны дысананс ад таго, як зроблены роспіс.

У кожнай раме маркеры сучаснасці. Смартфоны, анёл-рокер, ЗD-акуляры. І гэта не правакацыя, а актуалізацыя. І віцебскі касцёл Святога Ігнація Лаёлы далёка не першы дае людзям візуальную Біблію на мове сучаснай.

Фрэску з Далай Ламай і Баракам Абамам можна пабачыць у касцёле (таксама віцебскім) Святога Антонія Падуанскага.

Лонданскі сабор Святога Паўла трансліруе Дзеву Марыю на фоне Лос-Анджэлеса - гэта такі відэатрыпціх ад артыста Біла Віёлы.

А стагадовая царква Санта-Барбара, што на поўначы Іспаніі, цяпер увогуле ў статусе скейт-парку з манументальным роспісам.

Фрэскі са смартфонамі і чортамі прызнала нават Руская праваслаўная царква. Такія ёсць у храме Мікалаеўскага Маліцкага мужчынскага манастыра, што пад Цвер’ю. Так людзям паказваюць грахі.

Таму роспіс у Віцебску не нешта новае. Ён для тых, хто сёння жыве і шукае адказы на пытанні. Так трактуе мастак. І з гэтым згадзіліся парафіяне. Не ўсе. Хтосьці больш не вяртаецца менавіта ў гэты касцёл. Але большасць засталася.

Зачыняць дзверы да малітвы, нягледзячы на некаторую крытыку з боку кансерватараў, не плануюць. Хутка касцёл будзе працаваць і ў фармаце асветніцкім. А праз некалькі стагоддзяў сюды ўвогуле не зарасце сцежка. Са сцяны будуць чытаць сусветныя падзеі стагоддзя дваццаць першага.