Прэзідэнт сустрэўся з актывам Баранавіч і Баранавіцкага раёна

Раўнамернае развіццё Беларусі ад Мінска да самых да ўскраін, без "чорных дзір" і "белых плям". Менавіта такую глабальную задачу вырашае ўлада, займаючыся сёння буйнымі гарадамі (хоць і раённага значэння). Памятаеце - пачыналі са сталіцы, гэта ж візітная картка краіны. Ды і рэсурсаў тут нават у цяжкія 90-ыя было больш, хоць і праблем больш: ад савецкіх гігантаў МАЗа і МТЗ да дарог, трухлявых баракаў і прыватнага сектара ўнутры мегаполіса.

Затым былі абласныя цэнтры. Іх, як гавораць у народзе, прычэсвалі пад сталіцу. Гэта значыць - прыводзілі ў парадак па вобразе і падабенстве: будавалі кальцавыя, набярэжныя, новыя мікрараёны, лядовыя арэны і мультыспартыўныя комплексы.

Зрэшты, гэта быў толькі першы ўзровень мадэрнізацыі. На другім - райцэнтры, тут выпрабавалі інвестыцыйны патэнцыял "Дажынкаў", далі сур'ёзныя прэферэнцыі бізнесу па падатках, праз бязвіз адкрылі турыстычны патэнцыял, плюс падцягвалі рэгіянальнымі праграмамі накшталт "Беларускага Палесся" або "Гарадоў-спадарожнікаў".

Спускаемся ніжэй. Трэці ўзровень - нашы аграгарадкі. Праграме ўжо 15 гадоў, і яна настолькі пераканаўчая, што ўжо запазычваецца нашымі саюзнікамі. Яшчэ на прыступку ніжэй - малыя вёсачкі, яны ж - наша малая радзіма, і вялікая праграма для патрыётаў, мецэнатаў, усіх хто памятае свае карані.

З гэтай нацыянальнай геаграфіі развіцця да апошняга часу выпадалі толькі 11 гарадоў. Яны занадта вялікія і складаныя, каб мераць іх аршынам райцэнтра, і для эканомікі краіны значаць больш. Так з'явіўся пілотны праект "Орша - Барань - Балбасава". Не з першага раза, не без страт ва ўрадзе, але рэгіён "перазагрузілі". Зараз прыйшла чарга Баранавіч.

200 тысяч жыхароў, вузлавы пункт на новым Шаўковым шляху з Кітая ў Еўрасаюз і зваротна. Дзясяткі прадпрыемстваў і дзясяткі праблем. Атрымаецца паўтарыць аршанскі поспех тут - атрымаецца ўсюды. Адраджэнне стане сістэмай. Дарэчы, Баранавічы гэта заслужылі. Горад чысты. Старажылы памятаюць, як пасля вайны да 1954-га быў абласным цэнтрам. Кіраўнічы актыў - дасведчаны і надзейны.

Менавіта з ім у пятніцу сустрэўся Прэзідэнт, каб абмеркаваць і запусціць новую глыбокую мадэрнізацыю горада і раёна. Дарэчы, гараджане паказалі: яны не менш за кіраванцаў хварэюць за свой рэгіён. Напярэдадні візіту Кіраўніка дзяржавы горача абмяркоўвалі патрэбы горада і раёна ў прэсе і ў сацыяльных сетках. А потым літаральна не адпусцілі Прэзідэнта без жывой гутаркі на цэнтральнай плошчы.

Да пытанняў вялікай эканомікі, інвестыцый і бізнес-планаў у найбліжэйшыя год - два мы будзем вяртацца рэгулярна. Тым больш, ёсць Прэзідэнцкае даручэнне: да другога квартала прааналізаваць усе прадпрыемствы і на кожным знайсці сваю ўнікальную стратэгію развіцця. А сёння зробім акцэнт на народных пытаннях, запытах і ацэнках. Тым больш што ў пятніцу яны сапраўды былі ў цэнтры ўвагі.

Услед за Прэзідэнтам наш палітычны аглядальнік Андрэй Крывашэеў выслухаў людзей.

Баранавічы да прыезду Прэзідэнта і на ролю Оршы 2.0 рыхтаваліся грунтоўна. Улада сабрала і распісала бізнес-планы па кожным прадпрыемстве, і зрабіла генеральную ўборку. Людзі, паўдзельнічаўшы ў грандыёзным "месячніку па добраўпарадкаванні", разлічвалі на грунтоўную гутарку, прычым не толькі ў выканкаме, але і асабіста. Сацыяльныя сеткі бурлілі ўвесь тыдзень. Зарплаты, пенсіі, роднае прадпрыемства, цэны, дарогі, тое ж добраўпарадкаванне. Цікава, што лідар нараду з актывам без іроніі пачаў менавіта з народнай гаворкі ў інтэрнэце.

Спытаць, што хвалюе гараджан, выйшлі і мы. Балазе, неабыякавыя грамадзяне сталі збірацца ля выканкама гадзіны за 2 да прыезду - настолькі важна другое дыханне для Баранавіч.

Зарплаты - гэта эканоміка. Баранавічы як індустрыяльны і транзітны вузел - стабільны серадняк у вобласці. У снежні дацягнулі да сярэдняй 1000, зараз ізноў адкаціліся. Падкасіла свінагадоўля і пара складаных прадпрыемстваў - "Бархім" і ББА. Даручэнне Прэзідэнта - не заробленых грошай не плаціць, але сярэднюю павысіць.

Даходы заўсёды пералічваюць на цэны. Народная інфляцыя - гэта індэкс "халадзільніка". Чым больш шчыльна там, тым больш забяспечаная сям'я. І тут праблема - на імправізаванай сустрэчы пасля нарады першае, што сказалі людзі Прэзідэнту: "ломяць" цэны, прычым не дзяржаўныя магазіны, а прыватнікі. Імгненная рэакцыя - дадаць да прафсаюзаў і дзяржкантролю яшчэ і народны кантроль. Разабрацца літаральна з кожным выпадкам.

Анамальны рост цэн на сваё беларускае шмат у чым на сумленні пасрэднікаў. Эмацыйна на нарадзе прыводзяць факты: жулікі завышаюць сабекошт у дзясяткі разоў, забіваючы прадпрыемствы (а гэта працоўныя месцы і зарплаты) і задзіраючы цэны. За чорных пасрэднікаў у выніку пераплачвае кожны беларус.

Яшчэ з народнага - тарыфы. Гараджан запалохалі: увядуць атамную станцыю, усіх прымусяць перайсці з газу на электрычнасць. Ледзь ці не прымусова. Гэта, вядома, фэйк. Простую матэматыку энергабалансу Прэзідэнт людзям тлумачыць без папулізму.

Плыўны пераход на электрычнасць у Баранавічах ужо ідзе. Новыя дамы - з электраабаграваннем. Шматдзетная маці Аксана Чарнабай перш не паверыла, што з інтэрната пераедзе ў такі дом на працягу года. Гэта яшчэ адно даручэнне Прэзідэнта, і тут яго выконваюць нават з апярэджаннем.

Ёсць на месцах і перагіны - новую забудову праектуюць вышынёй да 16 паверхаў. Гараджане - супраць, Прэзідэнт падтрымлівае. Па-першае, трэба захаваць утульнасць, па-другое, не ператварыць гарадок у мурашнік, які сцягне людзей з усяго раёна. 200 000 жыхароў для Баранавіч - аптымальны памер. І ёсць рашэнне - пасёлкі-спадарожнікі. Жамчужны або Гарадзішча.

Сувязь горада з пасёлкамі - дарогі. Ад ямачнага рамонту сыходзяць, але павольна. Галоўнае рашэнне - дыктатура тэхналогіі кладкі. Калі вытрымаць серпападобны профіль і не красці, асфальт праслужыць ад 10 гадоў і больш. Патрабаванне Прэзідэнта: кантроль падрадчыкаў і гарантыйны тэрмін. Лопнула палатно раней - рамонт за кошт бракаробаў.

Для 11 буйных рэгіянальных цэнтраў, уключаючы Баранавічы, распрацаваная і новая экалагічная праграма. Уключае паасобны збор смецця і глыбокую перапрацоўку. Апроч новых працоўных месцаў і якасці жыцця, рашэнне гэтага пытання можа сэканоміць да паловы ўсіх рэсурсаў краіны. Бутэлькі ПЭТ і цэлафан - ужо мінулае стагоддзе. "Назад у будучыню" - гэта шкло і папера. І як раз у гэтым пытанні ўсё залежыць ад грамадства - аб гэтым з людзьмі на плошчы адкрыты дыялог Прэзідэнта.

Да прамысловасці рэгіёна будуць вяртацца яшчэ не раз. Да другога паўгоддзя абыдуць усе цэхі і фермы, кожнае прадпрыемства атрымае свой напружаны бізнес-план мадэрнізацыі. Хоць на нарадзе з актывам тры рашэнні былі прынятыя. Два заводы - электралямпавы і электрамеханічны - пад персанальнай апекай урада. "Атланту" дазволілі паскорыць закуп новай лініі па выпуску кампрэсараў. Мясцовы будтрэст выйдзе на рынак прыбытковай камерцыйнай нерухомасці - канкурыраваць з прыватнікамі. З другога паўгоддзя такая дэталізацыя - па кожным працоўным калектыве.

Праект мадэрнізацыі быў бы не поўны без спартыўнага складальніка. Гэтае і здароўе, і вольны час, і ідэалогія. Адно з лепшых набыццяў за 10 кіламетраў ад горада - у пасёлку Мір. Біятлон тут пачыналі энтузіясты са старых лыж і рваных чаравік.

Пасля нашага рэпартажа аб жаласным стане біятлоннай школы адрэагаваў Прэзідэнт. Прычым не толькі ў Баранавічах. Адноўлены лыжны брэнд "Тэлеханы", па ўсёй краіне правераная наяўнасць экіпіроўкі і стан трас, большасць прывялі ў парадак уласнымі сіламі. Плюс легендарныя трэнеры з гэтага часу жалезна ўзнагароджваюцца па выніках сваіх выхаванцаў.

Гэтая траса пакуль - 1,5 кіламетра, падоўжаць да 5. Апошняе з пытанняў - снежнае пакрыццё. Капрызныя беларускія зімы кампенсуюць снежнымі гарматамі, яны нават з невялікім плюсам гарантуюць добры ход лыжніка. Аб тым, што траса пуставаць не будзе, гавораць самі будучыя чэмпіёны.

Орша, Баранавічы і яшчэ 9 буйных гарадоў Беларусі - заклад раўнамернага развіцця ўсёй краіны. Без яго сярэднія лічбы зарплат і пенсій, якасці медыцыны і жыцця, як і валавыя паказчыкі вытворчасці, застануцца вобразна "сярэдняй тэмпературай па бальніцы". Важна, што ў новым праекце рэалізаваная і новая сацыяльная дамова - умоўныя 50 на 50, дзе палова абавязкаў - на плячах улады, палова - укладанне грамадства. Менавіта такую дамову па выніку нарады з актывам і адкрытай гутаркі з гараджанамі змацавалі сапраўдным мужчынскім поціскам рукі.